Leeswijzer

De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag bestaat uit de programmaverantwoording en de paragrafen. De jaarrekening bestaat uit het overzicht van baten en lasten (de exploitatie) en de uiteenzetting van de financiële positie (de balans). Schematisch ziet dat er als volgt uit:

De programmaverantwoording is de beleidsverantwoording van de verzamelde programma's. Een programma is een afgebakend beleidsterrein waarop we actief zijn. De programma-indeling (afbakening van beleidsterreinen) is bepaald in de begroting. We kennen de volgende vier programma's en twee overzichten:

1. Ruimtelijke ontwikkeling
2. Ruimtelijk beheer
3. Sociaal domein
4. Bestuur en dienstverlening
   Overzicht Overhead
   Overzicht Algemene dekkingsmiddelen

Het beleid op de programma's is geformuleerd op verschillende abstractieniveaus, te weten het programmaniveau, het themaniveau en het productgroepsniveau. Op programmaniveau hebben we in de begroting beleid geformuleerd aan de hand van beoogde maatschappelijke effecten. Een niveau lager (themaniveau) zijn in de begroting beleidsdoelstellingen geformuleerd. Weer een niveau lager (productgroepen) zijn activiteiten benoemd. In de programmaverantwoording rapporteren we over de uitvoering op al deze niveaus. Schematisch ziet dat er zo uit:

Verder kent ieder programma een aantal beleidsindicatoren en dashboards. Ook hierover leggen we verantwoording af. Een programma sluit af met een overzicht van de gerealiseerde baten en lasten op dat programma.

De programmaverantwoording geeft een overzicht van ons totale beleid. De paragrafen geven op een beperkt aantal onderwerpen een 'beleidsdwarsdoorsnede'. Het gaat daarbij om programma-overstijgende onderwerpen. In de begroting 2025 is in acht paragrafen (zeven verplichte en één zelf toegevoegde) beleid geformuleerd, waarop we in de jaarstukken 2025 rapporteren:

1. Lokale heffingen
2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing
3. Onderhoud kapitaalgoederen
4. Financiering
5. Bedrijfsvoering
6. Verbonden partijen
7. Grondbeleid
8. Duurzaamheid
9. Wet Open Overheid

Sinds de jaarrekening 2023 legt het college in de paragraaf Bedrijfsvoering verantwoording af over de rechtmatigheid.

Uit de financiële jaarrekening blijkt wat de gerealiseerde baten en lasten in 2025 per programma waren en hoe deze zich verhouden tot de baten en lasten volgens de laatste stand van de begroting 2025. De verschillen ( meer dan tien procent per taakveldgroep, met een minimale afwijking van € 50.000) tussen de begrote en de gerealiseerde baten en lasten zijn in de jaarstukken voorzien van een toelichting. 

De incidentele baten en lasten worden benoemd vanaf € 50.000. De bedragen hieronder vallen onder het kopje overige incidentiele baten en lasten. 

De jaarrekening laat zien welke gevolgen de gerealiseerde baten en lasten hebben voor onze financiële positie. Naast de balans per 31 december 2025 maken hiervan onder andere het overzicht van investeringen en het overzicht van de reserves en voorzieningen deel uit.