Samenvatting

Met genoegen bieden wij u onze Jaarrekening voor het jaar 2025 aan. In deze Jaarrekening blikken wij terug op de gebeurtenissen, behaalde resultaten en uitdagingen die het afgelopen jaar de koers van onze gemeente bepaalden. Met het coalitieakkoord 2022-2026 'Aan de slag met Nieuwkoop, met lef uitvoeren' als inzet en kompas is er in 2025 verder gebouwd aan een gemeentewaar het nu en in de toekomst goed samenleven is. 

Onze financiële positie is onveranderd solide gebleven en verschaft ons een goede uitgangspositie voor de komende jaren.  Al is het niet uitgesloten  dat we voor een sluitende meerjarenbegroting opnieuw ombuigingen moeten doorvoeren. De jaarrekening laat een positief resultaat zien van € 9,2  miljoen waarvan € 1,8  miljoen al was voorzien bij de Decemberwijziging 2025.

Hieronder geven wij per programma de hoogtepunten van de uitgevoerde activiteiten in 2025. Voor een uitgebreide beschrijving verwijzen wij u naar de betreffende programma’s. Aansluitend in deze samenvatting geven wij  u een toelichting op het financiële resultaat.

Vanuit de ambities in de omgevingsvisie en het collegeprogramma werkten wij door aan een sterke en vitale gemeente met een goede brede welvaart voor onze inwoners. Dit betekent een gemeente met voldoende woningen voor alle doelgroepen, een groene en klimaatadaptieve omgeving die uitnodigt tot bewegen, een gezonde lokale economie, een actief verenigingsleven en een goed voorzieningenniveau. In 2025 vroegen diverse ontwikkelingen aandacht en tijd van de afdeling. Onder andere het aangescherpte provinciaal beleid rondom sociale en betaalbare huur, de provinciale druk op het behalen van de regionale RES doelstellingen, het door de provincie gestarte OER (Omgevingseffect Rapportage) windturbines en het proces SANE (Samenhangende aanpak Natuur en Economie) om Zuid-Holland van het stikstofslot te halen in relatie tot de gebiedsgerichte aanpak Nieuwkoopse Plassen en de provinciale herziening omgevingsbeleid 2025. Toch is er in 2025 ook veel bereikt. We werkten in 2025 stevig door aan de in het collegeprogramma vastgestelde ambities en transitieopgaven. Er zijn dan ook belangrijke stappen gezet richting toekomstige ambities en implementatie van wet- en regelgeving zoals de Omgevingswet en energietransitie en alles wat daarbij komt kijken.  

Onze inwoners mogen rekenen op een kwalitatief goede en veilige woonomgeving. De kwaliteit van de woon- en leefomgeving draagt in belangrijke mate bij aan het woonplezier en het welzijn van onze inwoners en bezoekers. Het afgelopen jaar is veel gerealiseerd wat bijdraagt aan de woonomgeving. Een fijne woonomgeving verbindt onze inwoners en draagt bij aan de cohesie in de wijk. We betrokken onze inwoners bij de inrichting en het beheren van hun woonomgeving. Dat zorgt ervoor dat zij verbonden zijn en zich verantwoordelijk voelen voor hun woonomgeving.

We zijn dagelijks bezig om de woonomgeving mooi, schoon, heel en veilig te houden voor onze inwoners en bezoekers. In het beheer en onderhoud gaat veel geld en inzet om. We werken dan ook met meerjarige beheer- en onderhoudsplannen om de middelen en capaciteit goed en efficiënt in te zetten. Elke vijf jaar herzien en herijken we deze plannen. Zo houden we grip op de kwaliteit, inzet en uitgaven. In 2025 zijn de volgende beheerplannen herzien en vastgesteld door de gemeenteraad:

• Het beheer- en beleidsplan Wegen 2026 - 2030
• Het beheer- en beleidsplan Openbare verlichting 2025 – 2029
• Het beheer- en beleidsplan Civiele Kunstwerken 2026 - 2030
• Het beheer- en beleidsplan Spelen 2026 - 2030
• Het beheer- en beleidsplan Waterpartijen 2025 - 2029
• Het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2026 - 2030
• Het beheer- en beleidsplan Groen 2026 - 2030 
• Het beleidsplan bomen 2024-2033

Thema Inburgering en sociale basis

Voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne voldoen we netjes aan de taakstelling. Doordat we de opvang decentraal hebben georganiseerd en de taak in eigen beheer uitvoeren, bereiken we goede resultaten en blijven we ruimschoots binnen budget. Voor de komende tijd ligt de focus op het beschikbaar houden van voldoende plekken. Dit omdat de contracten met een aantal locaties aflopen en/of we de beschikbaar gestelde locaties nodig hebben voor andere doeleinden. De Richtlijn Tijdelijke Bescherming Ontheemden Oekraïne stopt na 4 maart 2027. Het is onzeker of de oorlog dan voorbij is. Daarom kondigde de Nederlandse regering aan dat vluchtelingen uit Oekraïne na 4 maart 2027 een tijdelijke verblijfsvergunning krijgen, onder gemeentelijke regie. Deze vergunning heet ‘transitiedocument’. Het transitiedocument is drie jaar geldig. Op individueel niveau doorlopen ontheemden in overleg met de gemeente een traject van ‘normalisatie’ en vallen zij onder reguliere wetgeving. Hoewel pas in de loop van 2026 de Nederlandse regering de exacte details over deze tijdelijke verblijfsvergunning bekend maakt, weten we dat dit een grote impact zal hebben op de gemeentelijke uitvoering. Dit bereiden we nu voor. 

Omdat het aantal woningmutaties gering is, hebben we moeite om de taakstelling voor het huisvesten van statushouders te halen. Net als bij de meeste andere gemeenten is de bestuurlijke escalatieladder in werking gesteld door de provincie in haar rol als toezichthouder. Op dit moment hebben wij een ambtelijk plan van aanpak opgeleverd met daarin onze interventies. Resultaat daarvan moet zijn dat we de achterstanden inlopen.  

 Voor de uitvoering van de spreidingswet zijn we nog steeds samen met het COA en buurgemeente Kaag en Braassem op zoek naar een geschikte opvanglocatie. Vanwege het onduidelijke kader van de rijksoverheid, het stringente ruimtelijke beleid van de provincie in het buitengebied en de minimale capaciteit vanuit het COA, was er voor ons in 2025 weinig voortgang op dit dossier.    

 Na het vaststellen van de preventieagenda in 2024, stond 2025 in het teken van het opstellen van de eerste monitor. In deze monitor geven we inzicht in de voortgang op de veertien doelen en talloze acties. Begin 2026 bieden we de monitor aan de gemeenteraad aan. 

Thema Sport en cultuur

Op basis van een verkennend onderzoek naar een alternatieve beheervorm van het zwembad besloten we in 2025 verder onderzoek te doen naar de mogelijkheden voor het oprichten van een gezamenlijk Sportbedrijf met de gemeente Kaag en Braassem. Dit onderzoek is nagenoeg afgerond en bieden we aan voor bestuurlijke besluitvorming. Dit vraagt zorgvuldigheid, omdat zowel wij, als de gemeente Kaag en Braassem en de Raad van Commissarissen van het bestaande Sportbedrijf hierover een eensluidend besluit moeten nemen. Daarnaast zijn de gevolgen van ontvlechting en implementatie voor alle partijen anders en kent elke specifieke uitgangssituatie een ander traject van medezeggenschap. Dit brachten  we in 2025 in kaart. In 2026 zal besluitvorming volgen. Het ligt voor de hand dat we vervolgens de rest van 2026 en 2027 gebruiken voor oprichting en implementatie en we in 2028 de beschikking hebben over een intergemeentelijk Sportbedrijf. Hierin krijgen het beheer en exploitatie van sport- en zwemaccommodaties efficiënt en effectief een plek.  

Het beheer en onderhoud van de buitensportaccommodaties is belegd bij StiBuNi (Stichting Buitensport Nieuwkoop). We gingen in 2025 verkennend met hen in gesprek. Vanwege de toename van het aantal velden in zijn algemeenheid en het aantal kunstgrasvelden (duurder in onderhoud) specifiek maakt dat er tekorten ontstaan bij StiBuNi. Deze tekorten kunnen opgelost door een hogere gemeentelijke bijdrage, een hogere bijdrage vanuit de verenigingen en/of het verlagen van het aantal velden of de kwaliteit van het onderhoud. Ook is een combinatie van deze beheersmaatregelen een optie. Hierover bereiden we een politiek/bestuurlijk besluit voor.    

Thema Onderwijs

Vanwege de groei van het aantal leerlingen is in 2025 gebleken dat er meer middelen nodig zijnvoor onderwijshuisvesting. In Nieuwveen zijn meer tijdelijke units nodig en hebben we door de uitstel van de bouw (verleggen van kabels en leidingen door Liander) te maken met gestegen bouwkosten. Daarnaast worden er kosten gemaakt voor het aanpassen van de buitenruimte en het maken van extra parkeerplaatsen. Tot slot hebben de benodigde aanpassingen van de Tamboerijn meer impact dan verwacht. Ook in Zevenhoven is behoefte aan extra lokalen. We lossen dit op met tijdelijke huisvesting op korte termijn en nemen de permanente ruimtebehoefte mee in het bredere dorpsperspectief. 

Thema WMO

In 2025 werkten we toe naar de verlenging van de overeenkomst met Tom in de buurt per 1 januari 2027. Met elkaar brachten we in kaart wat goed gaat en waar verbetering mogelijk is. Dit leidde tot het besluit de overeenkomst per 1-1-2027 met drie jaar te verlengen. 

Thema jeugdhulp.

Met name in de eerste helft van 2025 waren de kosten van jeugdhulp hoger dan verwacht. Door de extra bijdrage van het Rijk is  geen tekort ontstaan en is er zelfs sprake van een overschot. Dit overschot is gestort in de reserve sociaal domein. De regionale gemeenteraden stemden in met een maatregelenpakket om de jeugdhulpkosten de komende jaren beter te beheersen en de wachttijd voor jeugdhulp terug te brengen.

Het afgelopen jaar stond voor het programma Bestuur en Dienstverlening in het teken van verschillende ontwikkelingen. Zo organiseerden we eerder dan verwacht de verkiezingen voor de Tweede Kamer. Ook startten we met de eerste trede van de beleidsvisie arbeidsmigranten. Daarnaast voerden we de eerste twaalf onderzoeken naar de toegankelijkheid van onze websites uit.

We rondden de werkzaamheden voor de invoering van de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (WMEBV) succesvol af. De aangekondigde piek in aanvragen voor reisdocumenten vingen we goed op. Hierdoor bleef onze dienstverlening op peil.

De jaarrekening 2025 sluit met een positief financieel resultaat van € 9,2 miljoen.  Van dit voordelige saldo was € 1,8 miljoen al voorzien bij de Decemberwijziging 2025. Het restant voordelige saldo van € 7,4 miljoen wordt ten eerste veroorzaakt doordat binnen het Sociaal Domein een voordeel van € 2,9 miljoen  is ontstaan. Dit komt omdat de uitgaven voor opvang van ontheemden fors lager is dan de rijksvergoeding, een overschot op preventie en verstrekkingenbudget MO is ontstaan, een extra rijksbijdrage Jeugd is ontvangen, er minder gebruik is gemaakt van het leerlingenvervoer en middelen onderwijsachterstandenbeleid en voor SPUK inburgering  en SPUK toeslagen affaire voordelen zijn opgetreden. Ten tweede komt het door positieve resultaten (€ 3,2 miljoen) op afgesloten grondexploitaties.  Het restant betreft enkele beperktere incidentele voordelen.  Voor een uitgebreidere toelichting op het financiële resultaat verwijzen we u naar het onderdeel 'verklaring jaarrekeningsaldo 2025' in deze samenvatting.

De decemberwijziging kwam uit op een positief begrotingssaldo van € 1.817.000. Er was geen resultaatbestemming bij de decemberwijziging.

Het jaarrekeningsaldo bedraagt € 9,2 miljoen positief. 

Van het genoemde jaarrekeningsaldo doen we voor een totaalbedrag van € 4 miljoen aan voorstellen om dit saldo te bestemmen. Zie onderstaande tabel.

In onderstaand overzicht lichten we op hoofdlijnen per programma het jaarrekening saldo ten opzichte van de decemberwijziging 2025 toe.

Het college van burgemeester en wethouders geeft een nadere toelichting op alle gevonden individuele rechtmatigheidsfouten en individuele rechtmatigheidsonduidelijkheden, voor zover deze boven de door de gemeenteraad vastgestelde rapportagegrens van € 100.000 liggen. Wij verwijzen hiervoor naar de paragraaf Bedrijfsvoering.