Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen

Deze paragraaf geeft aan hoe kapitaalgoederen in gemeentelijk eigendom worden beheerd. In de Financiële verordening 2026 ex. artikel 212 van de Gemeentewet staat in Artikel 21 dat het college de verplichte onderdelen op grond van artikel 12 van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten opneemt bij de begroting en jaarstukken.

De beheervisie openbare ruimte vormt het beleidskader voor het beheer en het beoogde onderhoudsniveau van de openbare ruimte. Uitvoering van dit beleidskader moet leiden tot een bestendige situatie waarin deze kapitaalgoederen worden onderhouden volgens de vastgestelde functionaliteit en kwaliteitsniveau (schoon, heel en veilig), waarbij de totale kosten in beeld worden gebracht. Het beleidskader voor de kapitaalgoederen bevat per kapitaalgoed:
•    de grootte van het areaal;
•    het besloten onderhoudsniveau;
•    de huidige staat van onderhoud, zoals de technische beoordeling en schouw van de kwaliteit van het kapitaalgoed;
•    de werkzaamheden die we voor de instandhouding van het kapitaalgoed moeten doen;
•    het scenario voor onderhoud van kapitaalgoederen;
•    de kosten van de instandhouding van het kapitaalgoed, zoals klein en groot onderhoud en vervangingskosten.

De openbare ruimte is het visitekaartje van onze gemeente. Het bepaalt mede of er sprake is van een aantrekkelijk woon-, werk- en leefklimaat. Voor bedrijven en inwoners is de kwaliteit van de buitenruimte een reden om zich wel of niet ergens te vestigen. De kwaliteit van de woonomgeving beïnvloedt, bewust of onbewust, zelfs het gedrag van mensen. Bovendien is bekend dat de economische waarde van de gemeente mede afhankelijk is van de kwaliteit en uitstraling van het openbaar gebied. Al met al voldoende redenen om goed voor onze openbare ruimte te zorgen. Een zorg waarbij veel partijen betrokken zijn en waarmee nogal wat geld gemoeid is. Een zorg die vraagt om afstemming, doelmatige besteding van middelen en een planmatige aanpak. De dashboards vanuit 'waar staat je gemeente' dienen als sturingsmiddel voor het planmatig onderhoud. Waar mogelijk zetten we in op een integrale wijkaanpak, waarin we actuele thema’s zoals klimaatadaptatie, energietransitie en duurzaamheid  kunnen meenemen.

De beheerplannen zijn er op gericht om het vastgestelde onderhoudsniveau te houden. Dit is kwaliteitsniveau ‘sober en doelmatig‘, vergelijkbaar met niveau B volgens de CROW-richtlijnen. Bij winkelcentra en ouderencentra kwaliteitsniveau ‘goed‘, vergelijkbaar met niveau A. De onderhoudsmaatregelen zijn in hoofdlijnen gericht op veiligheid, toegankelijkheid en duurzame instandhouding. De beheerplannen worden op elkaar afgestemd, zodat beheer en onderhoud van de openbare ruimte  zo veel mogelijk integraal gebeuren. Dit in het kader van het Integraal Beheer Openbare Ruimte (IBOR). Hiermee beogen we doelmatigheid, efficiëntie en minimale overlast voor onze inwoners en gebruikers van de openbare ruimte. 

Het onderhoud van kapitaalgoederen verdelen we onder in regulier onderhoud, groot onderhoud en rehabilitatie/reconstructie. De huidige bedragen in de begroting zijn gebaseerd op de nu vastgestelde plannen inclusief eventuele mutaties. Bij de actualisatie of bij het opstellen van nieuwe beleids- en beheerplannen worden de financiële kaders opnieuw vastgesteld. Zodoende stemmen we de activiteiten en de middelen op elkaar af om de kapitaalgoederen in de openbare ruimte duurzaam te onderhouden.

Regulier onderhoud
Regulier onderhoud zijn werkzaamheden en maatregelen van kort cyclisch karakter, zoals het verhelpen van meldingen en schadeherstel. Goed en consequent uitgevoerd regulier onderhoud verlengt de levensduur van voorzieningen. Bovendien borgt het de veiligheid voor de gebruikers. De kosten dekken we uit de beheer- en onderhoudsbudgetten, die we jaarlijks in de begroting beschikbaar stellen.

Groot onderhoud
Onder groot onderhoud vallen de werkzaamheden die ervoor zorgen dat de kapitaalgoederen tijdens hun levensduur in goede staat blijven. De kosten voor deze werkzaamheden dekken we uit de verschillende voorzieningen. Deze voorziening voeden we jaarlijks met een dotatie uit de begroting, . Hiermee egaliseren we pieken en dalen in de uitgaven binnen die voorzieningen. Bij de actualisatie van de beheerplannen kan de omvang van de dotatie wijzigen.

Rehabilitaties/reconstructies
Rehabilitaties/reconstructies is het totaal van een kapitaalwerk aan het eind van de levensduur of het uitvoeren van maatregelen die de levensduur verlengen. Deze investeringen van maatschappelijk nut worden geactiveerd en in een aantal jaar afgeschreven. Het kapitaalwerk vervangen en herzien we, zodat dit voldoet aan de hedendaagse eisen en wensen. Op basis van het investeringsplan 2027- 2030 hebben we de investeringsbedragen geraamd en de cumulatieve kapitaallasten berekend.

Asfaltwegen                      698.000 m2
Klinkerwegen                    874.000 m2
Cementbeton                          8.500 m2
Halfverharding                     20.000 m2

Bermen (incl. bloemrijk in de wijk)               1.000.000 m2 

Hondenbeleid                
Bebording/palen                210 stuks

Straatmeubilair
Prullenbakken                    374 stuks
Banken                                    296 stuks    
Picknicktafels                        65 stuks
Hekwerken                             14 kilometer            

Verkeer
Verkeersborden                        4.100 stuks
Straatnaamborden                    1.020 stuks
Bewegwijzering                               545 stuks
Snelheidsdisplays                             23 stuks
Verkeerstellers                                     3 stuks

Totaal aantal elektrische oplaadpalen                 
(geen eigendom van de gemeente)                141 stuks
Waarvan; 
Allego                                            58 stuks
ParknCharge                             43 stuks
CityCharging                             36 stuks
Opcharge                                       4 stuks

Gewenst kwaliteitsniveau
Het beheerplan Wegen 2026 - 2030 is erop gericht de staat en de veiligheid van wegen op het vastgestelde onderhoudsniveau te houden. Voor onkruidbestrijding op verharding zorgen we voor een adequate, functionele aanpak, waarbij onkruid cyclisch wordt bestreden van de verharding met heet water. Dit draagt bij aan een duurzame instandhouding van het wegareaal. 

De bermen maken onderdeel uit van de weg en kennen eveneens een onderhoudsregime. Het onderhoud van de bermen is gericht op de veiligheid van de weggebruikers. Daarnaast is het maaien van de bermen gericht, naast de veiligheid, op het vergroten van de biodiversiteit door het maaisel af te ruimen. Hierdoor ‘verschraalt’ de bodem waardoor bloemen en kruiden beter kunnen groeien en bloeien. 

Maatschappelijke doelstellingen
Een kwalitatief goede infrastructuur draagt bij aan het welzijn, mobiliteit en de veiligheid van inwoners. Een functionele en goed onderhouden infrastructuur is van groot economisch belang en draagt ertoe bij dat onze gemeente een aantrekkelijke plaats is om in te wonen, te werken en te recreëren.

Voortgang in de realisatie van de doelstelling
Het kwaliteitsniveau is vastgesteld in het Beheerplan Wegen 2026 - 2030 en sluit aan op de maatschappelijke doelstelling. Met de vaststelling van dit beheerplan is ook het budget dat jaarlijks nodig is om de wegen op het vastgestelde niveau te onderhouden geactualiseerd. In de doorrekening van dit budget is extra rekening gehouden met beleidsuitgangspunten voor kwaliteit, geluidshinder en trillinghinder. 

Beheerplan
Het beheerplan wegen 2026 - 2030 is 18 december 2025 door de raad vastgesteld. Bij het opstellen van dit beheerplan gaven we invulling aan het levenscyclus beheer en is de projectplanning ingestoken op het borgen van integraliteit tussen de beheerdisciplines. Ook is invulling geven aan het verhelpen van de knelpunten die uit het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan (GVVP) 2020 - 2030 naar voren komen. Daarnaast stelde de raad op 9 juli 2026 het Wegcategoriseringsplan vast. Hierin staan de zogeheten ‘grijze wegen’ opgenomen. Dit zijn wegen binnen de bebouwde kom waar het snelheidsregime 50km/u is. Deze wegen waarderen we komende jaren af naar 30km/u met de bijbehorende inrichting. Het aanpassen van de wegen volgt naar aanleiding van het grootonderhoud of reconstructie van de wegen. Dit voorkomt vervroegde afschrijving en hiermee wordt werk-met-werk gemaakt. 

De belangrijkste beleidsuitgangspunten uit het beheerplan zijn:
•    De wegen worden beheerd op kwaliteitsniveau;
A: voor winkelgebieden en locaties met voorzieningen voor ouderen.
B: voor alle overige wegen.
•    Voor de beheerstrategie is er invulling gegeven het levenscyclus beheer. Hierin is bepaald waar in de levenscyclus alle verhardingen zich bevinden en het toekomstig onderhoud geprojecteerd voor de komende 25 jaar. Hiermee wordt het uit te voeren onderhoud geoptimaliseerd en de voorziening verantwoord. 
•    Groot onderhoud en reconstructies worden zoveel mogelijk wijkgericht en integraal gepland. Dit levert kansen op voor verschillende beheerdisciplines om elkaar te versterken in maatschappelijke uitdagingen als klimaatadaptatie en duurzaamheid. Ook is de uitvoeringsplanning van het beheerplan integraal afgestemd met de waterschappen. Dit volgens de lijnen van het IBOR. 
•    Door de integrale afstemming tussen wegen en verkeer wordt de slagkracht vergroot van de aanpak van verkeersonveilige situaties. Daarnaast wordt het beleid doorgezet om de essentiële herkenbaarheidskenmerken van de snelheidsregiems te borgen binnen ons wegareaal. De hoeveelheid grijze wegen waarvan niet geheel duidelijk is welk snelheidsregiem van toepassing is worden hiermee verminderd. De wettelijke opgave om alle wegen binnen de bebouwde kom naar 30km/u (GW030) te brengen is hierin leidend. Zoals is vastgesteld in het Wegcategoriseringsplan.
•    Er wordt invulling gegeven aan duurzaamheid door op de projecten maatwerk te leveren op het gebied van klimaatadaptatie en circulariteit. In het beheerplan is budget opgenomen voor onderzoeken om dit maatwerk te kunnen leveren. Vanuit het 'Programma van eisen openbare ruimte' wordt aangestuurd op toepassing van duurzame en circulaire materialen.  
•    Door alle ontwerpen van het groot onderhoud en de reconstructies te toetsen op toegankelijkheid, wordt dit onderwerp beter geborgd binnen de projecten. Hierover blijven we in gesprek met onder andere het Platform Gehandicapten & Senioren in Nieuwkoop (PGSN).
•    Door de energietransitie worden wegen die einde levensduur zijn momenteel met extra onderhoud verlengt zodat het veilig blijft voor de weggebruiker. De nutsbedrijven ronden eerst hun werkzaamheden af, hierna worden de reconstructiewerkzaamheden ingepland en uitgevoerd.  

De uitgangspunten voor het beheer van de bermen zijn opgenomen in het nieuwe Beleids- en beheerplan Openbaar Groen 2026-2030. 

Wat we gaan doen
Het beheerplan Wegen is in 2025 geactualiseerd en vastgesteld voor de periode 2026-2030. In het beheerplan hebben we ook de uitvoeringsparagraaf opgenomen. Hierin staat een overzicht van de projecten die we binnen de betreffende planperiode uitvoeren.

Onderstaand geven we een overzicht van de actuele projecten voor 2027. We maken daarbij onderscheid tussen de voorbereiding en de uitvoering van projecten. Door de complexiteit van projecten, onder andere door de betrokkenheid van nutspartijen en het participatieproces, vinden voorbereiding en uitvoering vaak niet in hetzelfde begrotingsjaar plaats.
 
Reconstructies doorgeschoven naar 2027

• Dijkversterking Noordeinde, Zevenhoven: we hebben de omgevingsvergunning aangevraagd. We starten de uitvoering naar verwachting medio 2027.
• Dijkversterking Hogendijk, Nieuwveen: we hebben de omgevingsvergunning aangevraagd. We starten de uitvoering naar verwachting medio 2027.
• Zuideinde, Nieuwkoop: de nutsbedrijven zijn gestart met het omleggen van kabels en leidingen. We starten de reconstructie naar verwachting eind 2027.
• Simon van Capelweg: vanwege de uitvoering van de Voorweg door de provincie hebben we dit project doorgeschoven naar 2027. Hiermee zorgen we voor een goede afstemming van beide projecten en beperken we de impact op de omgeving. Daarnaast biedt dit ruimte voor een zorgvuldige afstemming met bewoners en andere belanghebbenden.

Groot Onderhoud in 2026, doorgeschoven naar 2027:

• Voorweg (trottoirs): vanwege de uitvoering van de Voorweg door de provincie hebben we het project doorgeschoven naar 2027. Hiermee beperken we de impact op de omgeving en stemmen we de werkzaamheden goed op elkaar af.
• Achterweg: vanwege de uitvoering van GOW30 en het bijbehorende participatieproces hebben we het project doorgeschoven naar 2027-2028.
• Churchilllaan: vanwege de uitvoering van GOW30 en het bijbehorende participatieproces hebben we het project doorgeschoven naar 2027-2028.
• Noordenseweg buiten de bebouwde kom: vanwege de mogelijke dijkversterking door Rijnland hebben we het project doorgeschoven naar 2027.

Onderstaand reconstructies en groot onderhoud die zijn gepland in 2027:

Reconstructies gepland in 2027:
•    Nachtegaalspad, Woerdense Verlaat
•    Hoogerheijdestraat en omgeving, Ter Aar
•    Hazeweg, Nieuwveen
•    Hogedijk en Jonge Zevenhovenseweg, Zevenhoven
•    Dijkversterking Kade, Zevenhoven
•    Dijkversterking Hogedijk, Nieuwveen
•    Dijkversterking Holandsekade, Woerdense Verlaat

Groot onderhoud gepland in 2027:
•    Paradijsweg, Ter Aar
•    Kerkweg, Veldweg, Ter Aar
•    Zevenhovenseweg, Zevenhoven

Groot onderhoud uit 2026 doorgeschoven naar 2027

• Voorweg (trottoirs): vanwege de uitvoering van de Voorweg door de provincie hebben we het project doorgeschoven naar 2027. Hiermee beperken we de impact op de omgeving en stemmen we de werkzaamheden goed op elkaar af.
• Achterweg: vanwege de uitvoering van GOW30 en het bijbehorende participatieproces hebben we het project doorgeschoven naar 2027-2028.
• Churchilllaan: vanwege de uitvoering van GOW30 en het bijbehorende participatieproces hebben we het project doorgeschoven naar 2027-2028.
• Noordenseweg buiten de bebouwde kom: vanwege de mogelijke dijkversterking door Rijnland hebben we het project doorgeschoven naar 2027.

Financiële ontwikkeling 
Algemene opmerking: De opbrengsten uit vergunningen en/of instemmingsbesluiten vanuit kabels en leidingen boeken we bij het afsluiten van de jaarrekening naar de voorziening wegen ter compensatie van de gemaakte onderhoudskosten. 

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Masten               6.453    st
Armaturen        6.553    st
Schakelkasten           3    st

Gewenst kwaliteitsniveau
Het beleid voor en daarmee het gewenste kwaliteitsniveau van de Openbare Verlichting (OV) staat beschreven en is vastgelegd in het beleids- en beheerplan Openbare Verlichting 2025 – 2029. Het beleids- en beheerplan Openbare Verlichting 2025 – 2029 is op 17 oktober 2024 is vastgesteld door de gemeenteraad.
De milieudoelstellingen zijn vastgelegd in het Energieakkoord Holland Rijnland. De belangrijkste beleidsuitgangspunten voor de instandhouding van het OV zijn: duurzaam en doelmatig verlichten en de installatiekwaliteit goed op peil te houden. 

Maatschappelijke doelstellingen
Functionele en goed onderhouden openbare verlichting draagt bij aan de uitstraling van de openbare ruimte en de sociale veiligheid. We verlichten waar nodig en zeker niet overal. In het buitengebied is naast de veiligheid ook van belang dat de flora en fauna zo min mogelijk wordt verstoord vanwege lichtvervuiling en lichthinder. 

Voortgang in de realisatie van de doelstelling
Bij het actualiseren van het beheerplan wordt een uitvoeringsprogramma opgesteld waarbij het areaal inzichtelijk wordt gemaakt. In 2025 en 2026 is er gestart met het vervangen van conventionele verlichting naar duurzamere LED-verlichting en waar mogelijk voorzien we de bestaande LED armaturen van smart lighting. Op deze manier is het areaal straks compleet LED en besparen we (nog meer) op energie, beperken we de CO2-uitstoot en dragen we bij aan de milieudoelstellingen. In 2027 ronden wij deze vervanging af en is alle openbare verlichting LED-verlichting.

Beheerplan
Het huidige beleid- en beheerplan Openbare Verlichting 2025 – 2029 is op 17 oktober 2024 door de gemeenteraad vastgesteld. 

De belangrijkste beleidsuitgangspunten zijn:
·    Bij vervangingen worden energie-efficiënte LED-armaturen toegepast met een lichtkleur die de sociale- of verkeersveiligheid verbeteren. In de nachtelijke uren worden deze gedimd;
·    Het streven is om na 2027 het complete areaal verLED te hebben en in technische goede staat;
·    We plannen de vervangingen van masten en armaturen in de toekomst op basis van de technische levensduur;
·    Wij passen bij vervanging of nieuwbouw het verlichtingsniveau aan welke minimaal is benodigd conform de NPR13201-1 richtlijn;
·    We verlichten in het buitengebied alleen daar waar het noodzakelijk is vanuit (verkeers) veiligheid en waar mogelijk saneren we openbare verlichting bij vervanging om de flora en fauna te ontzien. 

Wat we gaan doen
Op dit moment zijn we nog bezig met het verledden van ons volledige areaal. In 2027 gaan we hiermee verder en ronden we dit project af. Medio juli 2026 is reeds 70% verled. 

Voor openbare verlichting is er geen voorziening

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Speelplekken                                              130     st. 
Aantal speel- en sporttoestellen     634     st. 
Skate voorzieningen                                      4    st.
BMX parcours                                                   1     st. 
Trapveldjes (voetbal)                                  24     st. 
Basketbal veldjes                                          11     st. 
Jeu de Boules banen                                      8     st. 
Sport & Beweegplekken                           12     st. 
Tafeltennistafels                                              9     st. 

Gewenst kwaliteitsniveau
Als gemeente vinden wij buitenspelen voor alle kinderen heel belangrijk. Wij willen een gezonde en actieve leefstijl stimuleren bij onze kleine en grote inwoners in een veilige en aangename omgeving met voorzieningen die uitdagend en voor iedereen toegankelijk zijn. We houden hierbij rekening met kinderen die een beperking hebben. Het beleid- en beheerplan Spelen 2026-2030 heet dan ook ‘Een leven lang spelen en bewegen’. Dit doen we door de buitenruimte veilig, toegankelijk en ook uitnodigend in te richten. De speelplaatsen worden onderhouden op het niveau A conform de CROW norm. Een onderhoudsniveau dat boven basisniveau ligt, betekent onder andere dat speelvoorzieningen er qua beeld comfortabel en schoon uitzien en qua technische kwaliteit goed in orde zijn. 

Bij de uitvoering van beheermaatregelen wordt een aantal uitgangspunten gevolgd:
•    de speelplaatsen zijn schoon, heel en veilig;
•    de speelplaatsen zijn aantrekkelijk en uitdagend;
•    waar mogelijk passen we meer groen toe op- en rond de speelplaatsen;
•    inwoners denken, ontwerpen en beslissen mee als het gaat om hun eigen woonomgeving;
•    we staan open voor inwonersinitiatieven;
•    waar mogelijk combineren we spelen en bewegen vanuit het vitaliteitsbeleid.

Maatschappelijke doelstellingen
De ambitie: Een leven lang spelen en bewegen.
Kinderen en jong volwassenen spelen en bewegen veel minder buiten dan voorheen, terwijl het van groot belang is voor de ontwikkeling en gezondheid. Mensen die actief zijn hebben minder kans op overgewicht en bewegen bevordert de lichaamsmotoriek en daarmee de gezondheid.

We maken in de openbare ruimte voorzieningen die uitnodigen tot actief bewegen voor iedereen. Bijvoorbeeld uitdagende speel- en beweegplekken voor alle leeftijden en ook voor kinderen met een beperking als daar om gevraagd wordt. In het (door)ontwikkelen van onze omgeving zorgen wij voor voldoende aandacht voor het aspect van gezondheid en aanzetten tot een actieve leefstijl, spelen, sporten en bewegen. Hier komen speelbeleid, gezondheidsbeleid en de sportvisie samen.
 
Voortgang in de realisatie van de doelstelling
In nieuwe woonwijken en op bestaande speellocaties binnen de gemeente worden, in overleg met de omgeving, speelvoorzieningen gerealiseerd waar kinderen avontuurlijk kunnen spelen en die kinderen uitnodigen om buiten te spelen. Ook (jong) volwassen worden uitgedaagd om te bewegen in de openbare ruimte. Om kinderen meer te motiveren tot buitenspelen, kunnen kinderen meebeslissen over nieuwe speelvoorzieningen in hun buurt.

Beheerplan
Het beheerplan Spelen 2026 - 2030 is op 5 juni 2025 door de raad vastgesteld. Als gemeente vinden wij buitenspelen voor alle kinderen heel belangrijk. 

Vanuit het groenbeheerplan, gezondheidsbeleid, sportvisie en omgevingsvisie zijn er ook raakvlakken met spelen en bewegen. Onze ambitie is om de raakvlakken zoveel mogelijk te combineren bij beheer en renovatie van speelplaatsen. De speerpunten zijn:
•    meer groen op de speelplekken (klimaatadaptatie, verkoeling en biodiversiteit verbeteren);
•    actief spelen stimuleren en indien mogelijk een combinatie maken tussen spelen en bewegen 
(gezondheid, bewegen voor alle leeftijden);
•    toegankelijk voor iedereen (ook voor kinderen met een beperking als daar behoefte aan is). 

Wat we gaan we doen
We gaan op een aantal locaties extra voorzieningen realiseren om het bewegen voor alle leeftijden te stimuleren. Deze locaties krijgen een opwaardering die ervoor zorgt dat ze een mooie wijkfunctie kunnen vervullen. Er worden nog twee schoolpleinen bij Integraal Kindcentra’s (IKC’s) gerealiseerd. Deze schoolpleinen worden onderdeel van de openbare ruimte en zorgen voor een uitbreiding van het areaal net als de nieuwbouw projecten die nog worden uitgevoerd.

Nieuwe aanleg:
•    Nieuwveen, IKC het Veen (2027-2028) 
•    Nieuwkoop, Buytewech-Noord (2026-2027)
•    Noorden, Noordse buurtbos 
•    Noordeinde, de Dobbe 
 
Renovatie speelplaatsen
•    Nieuwveen, W.P. Speelmanweg            
•    Ter Aar, Albrechtshof
•    Ter Aar, Larikslaan
•    Ter Aar, Schout Clantstraat
•    Noordeinde, St. Jansstraat
•    Zevenhoven, Hertog Albrechtstraat
•    Zevenhoven, Witte kwikstaart 
•    Langeraar, van Wassenaerplein 
•    Nieuwkoop, Joris Zudde 
•    Nieuwkoop. Mozartlaan
•    Nieuwkoop, Chopinplein
•    Nieuwkoop, Maarten Freeke Wije 

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Watergangen (schonen/Baggeren)    129    km
Beschoeiingen                                                   60    km
Baggerdepot                                                         1    st.
Water regulerende werken                       32    st.
Fonteinen                                                                4    st.

Gewenst kwaliteitsniveau
Het beheerplan Waterpartijen 2025-2029 is erop gericht om te voldoen aan de plicht om de waterpartijen met de bijbehorende waterbouwkundige werken te onderhouden op het door de waterschappen vastgestelde niveau zoals is voorgeschreven in de Keur van de waterschappen. 

Maatschappelijke doelstellingen
Bij het renoveren van beschoeiingen en baggeren van watergangen wordt ingespeeld op de klimaatveranderingen. Daar waar mogelijk leggen we natuurvriendelijke oevers aan om water te kunnen bufferen bij hevige regenval en de biodiversiteit te vergroten. 

Voortgang in de realisatie van de doelstelling
Elk jaar vervangen we een deel van de bestaande oeverbeschermingen en water regulerende werken en we baggeren een deel van de watergangen in een vaste cyclus van tien jaar. 

Beheerplan
Het beleids- en beheerplan Waterpartijen 2025 - 2029 is op 31 januari 2025 vastgesteld door de gemeenteraad. 

Wat we gaan we doen
De werkzaamheden worden volgens het beheerplan uitgevoerd. Voor 2027 staat er een baggercluster op de planning, conform het vastgestelde beheerplan.  
 

In 2027 inspecteren we de peilregulerende kunstwerken opnieuw. Daarnaast vervangen we de stuw aan de Ir. J. in de Noordse Buurt. Op verschillende locaties vervangen we de bestaande oeverbescherming.
 
In 2027 zetten we een nieuwe aanbesteding voor het maaien van de bermen en schoonmaken van de sloten op de markt. Deze aanbesteding is gericht op het ecologisch versterken van onze bermen en watergangen en het meer circulair verwerken van het vrijkomende maaisel. Zodoende maken we aansluiting met de VANG (van afval naar grondstof) doelstellingen van de gemeente.

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Vaarvergunningen verleend plassengebied Nieuwkoop            3.633    st.
Behoud vaardiepte watergangen (controleren, baggeren)    43.000    m2
Borden vaarregels en route                  120    st.
Borden elektro en kanoroutes                97    st
Voorzieningen bij bruggen, bescherming/aanleggen    7    st.
Loswallen                                                                                                 3    st.
Betonning                                                                                             14    st.
Bakens                                                                                                       3    st.
Vuilwaterstation                                                                                 1    st.

Gewenst kwaliteitsniveau
Voor alle voorzieningen voor nautisch beheer en vaarwegbeheer staat de bruikbaarheid en veiligheid voorop. Dit staat gelijk aan de CROW kwaliteit B, sober en doelmatig. De onderhoudsmaatregelen zijn in hoofdlijnen gericht op veiligheid en duurzame instandhouding. Door de natuurlijke omgeving is enige vorm van beschadiging en verval niet te voorkomen. Dit mag geen belemmering opleveren voor het gebruik van de voorziening.  

Maatschappelijke doelstellingen
Nautisch- en vaarwegbeheer zorgt voor een kwalitatief goede infrastructuur op het water wat bijdraagt aan het welzijn en de veiligheid van de gebruikers. 

Als gebruikers het vaarwater in Nieuwkoop als prettig en veilig ervaren draagt dit bij aan een verdere recreatieve ontwikkeling van het gebied, daarom zullen de voorzieningen adequaat worden vervangen of aangepast. Een ander belangrijk onderdeel van het nautisch en vaarwegbeheer is het op diepte houden van de aangewezen vaarwegen. De vaarwegen zijn vastgelegd in de Vaarwegverordening Nieuwkoop 2020.

Beheerplan
De gemeenteraad heeft het (samengevoegde) beheerplan Recreatieve voorzieningen en vaarwegen 2022-2026 op 15 december 2022 vastgesteld. Het beleids- en beheerplan wordt in 2026 geactualiseerd en ter vaststelling aangeboden aan de raad. 

Wat we gaan doen
Komende beheerperiode wordt de sleuf van Kemp gebaggerd. De andere vaarwegen (volgens vaarwegenverordening) zijn gepeild en worden (waar nodig) gebaggerd. Een aantal bewegwijzeringsborden moeten worden vervangen.

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Vaarvergunningen verleend plassengebied Nieuwkoop            3.633    st.
Behoud vaardiepte watergangen (controleren, baggeren)    43.000    m2
Borden vaarregels en route                                                                              120    st.
Borden elektro en kanoroutes                                                                           97    st
Voorzieningen bij bruggen, bescherming/aanleggen                              7    st.
Loswallen                                                                                                                           3    st.
Betonning                                                                                                                       14    st.
Bakens                                                                                                                                 3    st.
Vuilwaterstation                                                                                                            1    st.

Gewenst kwaliteitsniveau
Voor alle voorzieningen voor nautisch beheer en vaarwegbeheer staat de bruikbaarheid en veiligheid voorop. Dit staat gelijk aan de CROW kwaliteit B, sober en doelmatig. De onderhoudsmaatregelen zijn in hoofdlijnen gericht op veiligheid en duurzame instandhouding. Door de natuurlijke omgeving is enige vorm van beschadiging en verval niet te voorkomen. Dit mag geen belemmering opleveren voor het gebruik van de voorziening.  

Maatschappelijke doelstellingen
Nautisch- en vaarwegbeheer zorgt voor een kwalitatief goede infrastructuur op het water wat bijdraagt aan het welzijn en de veiligheid van de gebruikers. 

Als gebruikers het vaarwater in Nieuwkoop als prettig en veilig ervaren draagt dit bij aan een verdere recreatieve ontwikkeling van het gebied, daarom zullen de voorzieningen adequaat worden vervangen of aangepast. Een ander belangrijk onderdeel van het nautisch en vaarwegbeheer is het op diepte houden van de aangewezen vaarwegen. De vaarwegen zijn vastgelegd in de Vaarwegverordening Nieuwkoop 2020.

Beheerplan
De gemeenteraad heeft het (samengevoegde) beheerplan Recreatieve voorzieningen en vaarwegen 2022-2026 op 15 december 2022 vastgesteld. Het beleids- en beheerplan wordt in 2026 geactualiseerd en ter vaststelling aangeboden aan de raad. 

Wat we gaan we doen
Komende beheerperiode wordt de sleuf van Kemp gebaggerd. De andere vaarwegen (volgens vaarwegenverordening) zijn gepeild en worden (waar nodig) gebaggerd. Een aantal bewegwijzeringsborden moeten worden vervangen.

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Vrijverval riolen                              184    km
Persleiding gemalen                        33    km
Drukriolering buitengebied        80    km
Bergbezinkvoorzieningen               5    st.
Rioolpompen (minigemalen)    830    st.
Riool hoofdgemalen                         64    st.
Straat/trottoirkolken                 9.460    st.

Gewenst kwaliteitsniveau
Voorzieningen voor inzameling (riolering), transport en zuivering vormen samen het afvalwatersysteem. Volgens de Omgevingswet heeft de gemeente de inzamelings- en transporttaak en het waterschap de zuiveringstaak. De wettelijke basis is nu gericht op de zorgplicht voor afval-, hemel- en grondwater. In het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2026 - 2030 staat hoe wij omgaan met onze drie zorgplichten. Riolering moet optimaal en naar geldende wet- en regelgeving functioneren. We doen dit zo kostenefficiënt mogelijk.

Maatschappelijke doelstellingen
Rioleringszorg draagt bij aan de volksgezondheid, het milieu en voorkomt financiële en maatschappelijke schade door wateroverlast of wateronderlast in bebouwd gebied.  

Voortgang in de realisatie van de doelstelling
Het GRP beoogt een duurzame invulling van de rioleringszorg en maakt de benodigde maatregelen inclusief de financiële consequenties hiervan voor het in stand houden van het rioolstelsel op de korte en langere termijn inzichtelijk.

De hoofdlijnen uit het GRP zijn: 
•    zorgen voor inzameling van het binnen gemeentelijk gebied geproduceerd afvalwater;
•    zorgen voor doelmatige inzameling en verwerking van afvloeiend hemelwater (voor zover niet verzorgd door particulieren);
•    beperken van structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand (te hoog, maar ook te laag)  voor de aan de grond gegeven bestemming in het openbaar gebied;
•    zorgen voor het transport van het ingezamelde water naar een geschikt lozingspunt;
•    goed gebruik van de riolering;
•    zorgen voor het klimaat adaptief maken van de riolering in samenhang met de inrichting van de openbare ruimte om water over- en onderlast te beperken of te voorkomen. 

Bij de uitvoering van het GRP zoeken we nadrukkelijk naar mogelijkheden om maatschappelijke meerwaarde te creëren. We benutten hiervoor meekoppelkansen die ontstaan wanneer we werkzaamheden uit verschillende beheerplannen integraal uitvoeren, met name vanuit de beheerplannen Wegen en Openbaar Groen.

Beheerplan
De gemeenteraad stelde op 13 november 2025 het Gemeentelijk Rioleringsplan 2026 - 2030 vast. 

Wat we gaan doen
In de periode 2027-2030 zijn de volgende onderzoeken, werkzaamheden en projecten gepland:
•    planmatig onderhoud (o.a. kolken reinigen, hoofdgemalen reinigen, inspecties)
•    samenwerking sub regio Groene Hart;
•    vergroten inzicht hydraulisch functioneren van het rioolstelsel (inmeten van riolering en hoofdgemalen);
•    onderzoek HWA riool bedrijventerrein Bovenland + aanleg extra regenwaterriool Hertog van Beijerenstraat;
•    vervangen/renoveren vrijverval riool Hoogerheijdestraat en omgeving in Ter Aar, Lindelaan Nieuwkoop, De Dobbe en Schoolstraat in Noordeinde;
•    uitvoeren hemelwaterbeleid;
•    beheer en onderhoud van de peilbuizen voor monitoring grondwater;
•    vervangen persriool Nieuwveens Jaagpad;
•    aanleg HWA (hemelwaterriool) riool Hoogerheijdestraat en omgeving;
•    aanleg HWA riool Noordeinde en Dorpsstraat Zevenhoven;
•    vervangen duiker Achttienkavels;
•    vervangen/renoveren riool omgeving P. van Schravendijkstraat in Ter Aar;
•    renovatie hoofdgemalen o.a. Nieuwveens Jaagpad, Hertog van Beijerenstraat en S. van Drielstraat;
•    renovatie drukriolering o.a. Uitweg, Kerkweg, Amstelkade;
•    verbeteren HWA afvoer wijk Rietlanden Nieuwkoop;
•    inventarisatie en onderzoek van de duikerconstructies.

Steenbreek
Ook in 2027 zetten we de samenwerking met Stichting Steenbreek voort. Met verschillende campagnes en activiteiten stimuleren we inwoners om hun tuin te vergroenen en klimaatbestendig in te richten. Daarbij sluiten we aan bij landelijke campagnes, actuele ontwikkelingen en de behoefte van inwoners. 

De focus ligt op:
•    het verder inzetten van Tuinrangers, die inwoners voorzien van gratis en onafhankelijk advies. 
•    deelname aan de landelijke campagnes Week van de groene tuin (voorjaar) en Plant je mee? (najaar).
•    het uitbrengen van een Groenspecial in Nieuwkoop Nieuws in het voor- en najaar met praktische tips en inspiratie. 
•    het organiseren van een duurzaamheidsmarkt tijdens de Klimaatweek.
•    het aanbieden van een duurzaamheidsprogrammering in samenwerking met Bibliotheek Rijn en Venen. 
•    het uitvoeren van aanvullende Steenbreekacties die inspelen op nieuwe ontwikkelingen, trends en actuele noodzaak rondom klimaatadaptatie, biodiversiteit en een gezonde leefomgeving. 

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Knooppuntenroute wandelen 1 st.

Knooppuntenroute fietsen 1 st.

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Gemeentehuis    2    st.
Sporthal     3    st.
Zwembad    1    st.
Brandweerkazernes    3    st.
Kinderopvang/scholen     6    st.
Overige openbare gebouwen    27    st.
Overige objecten    11    st.
                     
Gewenst kwaliteitsniveau
Het standaard uitgangspunt voor de kwaliteit van het onderhoud is het duurzaam in stand houden van de gebouwen. Vrij vertaald wordt hieronder verstaan dat een pand de ‘normale veroudering en slijtage’ mag vertonen en dat defecte bouwkundige- en installatietechnische onderdelen door eenzelfde kwaliteitsniveau worden vervangen als reeds aanwezig is. 

Maatschappelijke doelstellingen
•    Kwalitatief goede sportcomplexen dragen bij aan het welzijn en de gezondheid van inwoners;
•    Kwalitatief goede monumenten, musea, kinderopvang- en verenigingsgebouwen dragen ertoe bij dat gemeente Nieuwkoop een aantrekkelijke gemeente is om in te wonen en te recreëren;
•    Kwalitatief goede huisvesting voor de brandweer draagt ertoe bij dat gemeente Nieuwkoop een veilige plaats is om te wonen;
•    Kwalitatief goede gebouwen voor de eigen organisatie dragen ertoe bij dat de eigen medewerkers en het bestuur op een goede manier hun taken kunnen uitvoeren en dat gemeente een aantrekkelijke gemeente is om te werken.

Voortgang in de realisatie van de doelstelling
De vastgestelde kwaliteitsniveaus in het Beheerplan Gebouwen 2025 - 2034 sluiten aan op de maatschappelijke doelstellingen. Het budget dat jaarlijks beschikbaar is om de gebouwen op het vastgestelde niveau te onderhouden is toereikend. Er zijn geen achterstanden in onderhoud, behalve op onderdelen die wachten op een beslissing of en wanneer we kunnen overgegaan op verduurzaming. Voor de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed is een routekaart opgesteld. We zijn terughoudend met het vervangen van installaties die wellicht op korte termijn vervangen worden door een duurzamer variant.

Beheerplan
De raad stelde het Meerjaren Onderhoudsplan Gebouwen (MJOP) voor de periode 2025 tot en met 2034 vast op 30 januari 2025. 

Wat we gaan doen
Een aantal belangrijke zaken waar we ons mee bezig gaan houden naast de dagelijkse onderhoudswerkzaamheden zijn onder andere:
•    vervanging werktuigbouwkundige installaties De Steupel;
•    vervanging dakbedekking De Steupel;
•    vervanging werktuigbouwkundige installaties Gemeentehuis Nieuwveen;
•    vervanging klimaatinstallatie archief Nieuwveen;
•    vervanging luchtbehandeling verzamelgebouw Maarten Freeke Wije 2d;
•    vervanging koelmachines Achterweg 2b/2c;
•    divers buitenschilderwerk

Voorziening toereikend: ja.

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Openbaar groen
Bomen                13.442    st.
Beplanting    428.600    m2
Gazons    374.900    m2
Grasbermen en bloemrijke bermen     1.035.400    m2
Gras voetbalveld    27.900    m2
Afrastering    7.150    m1
Afvalbakken    394    st.
Banken en picknicktafels    375    st.
Bloembakken    155    st.

Gewenst kwaliteitsniveau 
Met het vaststellen van het Beleids- & Beheerplan Openbaar Groen 2026 - 2030 op 25 september 2025 is ervoor gekozen om het groen en straatmeubilair op kwaliteitsniveau B, sober en doelmatig te onderhouden.  
 
Maatschappelijke doelstellingen 
De waarde van groen in de buurt is erg groot. Groen zorgt voor inspiratie, plezier en ontspanning. Anderzijds zorgt groen voor het beperken van wateroverlast, hittestress en de hoeveelheid fijnstof in de lucht. En een groenere omgeving stimuleert de biodiversiteit. Al met al is groen gezond voor mens, dier, de natuur en draagt dit bij aan een klimaat adaptieve leefomgeving.  
 
Voortgang in de realisatie van de doelstelling 
Jaarlijks renoveren we verspreid door de gemeente plantvakken. We verwijderen dan de oude beplanting en planten  nieuwe, vaak bloemrijke, planten terug. Daarnaast lift groen mee op andere integrale projecten. Dit biedt de kans om verharding die niet wordt gebruikt om te vormen tot groenvak. Hiermee maken we een klimaat robuuste buitenruimte.  
We hebben in het verbeteren van de biodiversiteit al veel bereikt, maar het kan nog beter en meer. Nog niet alle plantvakken zijn biodivers ingericht en we kunnen nog meer natuurvriendelijke oevers aanleggen. Daarom blijven we doorgaan met het natuurlijk en ecologisch inrichten en onderhouden van het openbare groen. In 2026 zijn er meer bomen vervangen en aangeplant met een goede groeiplaats. 
 
Beheer- en beleidsplan Groen 
Het beleids- & beheerplan Openbaar Groen 2026 - 2030 is op 25 september 2025 door de gemeenteraad vastgesteld.  
Met het vaststellen van het beleids- en beheerplan Openbaar groen 2026-2030 kiest de Gemeente Nieuwkoop voor om de ambities t.a.v. een aantrekkelijke- en gezonde leefomgeving, biodiversiteit en klimaatadaptatie verder te versterken en geeft de gemeente invulling aan haar doelstelling op het gebied van circulariteit met de start van een pilot circulair aanbesteden maaien bermen.   
 
Beleidsplan Bomen 
Het beleidsplan Bomen 2024-2033 is op 6 juni 2024 door de raad vastgesteld. Met dit beleidsplan heeft de gemeenteraad ervoor gekozen om de kwaliteit en de kwantiteit van het boombestand te verbeteren. 
   
Wat we gaan doen 
Bij het opstellen van het Beleids- en Beheerplan Openbaar Groen constateerden we dat er onvoldoende capaciteit beschikbaar is om het groen op het gewenste kwaliteitsniveau te onderhouden. Vanaf 2026 is er via de kadernota 2026 jaarlijks extra budget ter beschikking gesteld om extra capaciteit in te huren of extra medewerkers in het team wijkbeheer aan te trekken. Voorwaarde hierbij is dat we onze gazons minder frequent gaan maaien en dat we structureel de kwaliteit van het groen gaan meten volgens de beeldmeetlatten uit de Kwaliteitscatalogus openbare ruimte van het CROW. Zo kunnen we de inzet van de verschillende wijkteams gericht gaan sturen en zien we waar de focus op onderhoud op dat moment ligt. Deze metingen geven ons ook inzicht of de inzet deze extra capaciteit leidt tot het behalen van de gewenste beeldkwaliteit. Gelijktijdig zetten we in op het verbeteren van onze beheerdata. Het doel hiervan is een goed beeld te krijgen van het areaal groen per wijkteam zodat we ook hiermee gericht kunnen sturen op de inzet van beschikbare capaciteit.

We blijven ons inzetten voor een klimaat adaptieve openbare ruimte door o.a. in te zetten op minder verhardingen en meer groen. Daarnaast gaan we door met het versterken van de biodiversiteit door de aanplant van een variatie van bomen en planten die voor voedsel en schuilplekken voor dieren en insecten zorgen. We blijven ons inzetten om een bijenlandschap te krijgen en te behouden buiten én binnen de bebouwde kom.

We kiezen ervoor om de kwaliteit en kwantiteit van het boombestand te verbeteren door o.a. bomen van mindere kwaliteit eerder te vervangen, bomen aan te planten met een goede groeiplaats, meer verschillende soorten bomen aan te planten en bomen extra te compenseren als ze uitvallen of moeten wijken voor een (bouw)ontwikkeling. Zo zorgen we voor een gezond en goed functionerend bomenbestand voor de volgende generatie(s).
 
In 2027 zetten we een nieuwe aanbesteding voor het maaien van de bermen en schoonmaken van de sloten op de markt. Deze aanbesteding is gericht op het ecologisch versterken van onze bermen en watergangen en het meer circulair verwerkwerken van het vrijkomende maaisel. 

Voor openbaar groen is er geen voorziening aanwezig.

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000

Gewenst kwaliteitsniveau

We kiezen ervoor om het groen en straatmeubilair op kwaliteitsniveau B, sober en doelmatig te onderhouden. De openbare ruimte op de begraafplaats is goed onderhouden er is geen achterstallig onderhoud. Op de begraafplaatsen is kwaliteitsniveau B van toepassing.

Op 16 december 2021 stelde de raad het Beheerplan Begraafplaatsen 2022 - 2026 vast. Dit beheerplan geeft aan wat het beleid, het onderhoud en de nodige financiële middelen zijn. In december 2026 bieden we de herziening van het Beheer- en Beleidsplan begraafplaatsen 2027-2031  aan de raad aan voor vaststelling.  

De speerpunten van het huidige beheerplan zijn:

• Meer groen op de begraafplaatsen is goed voor klimaatadaptatie, verkoeling en verbetering  van de biodiversiteit. Het draagt bij aan de sfeer op de begraafplaatsen en creëert een meer parkachtige omgeving;

• Meer ruimte bieden voor ontmoeting en gedenken door bijvoorbeeld het maken van meer zitgelegenheid; 

• Goede toegankelijkheid voor iedereen (mensen met een rolstoel of rollator).

Maatschappelijke doelstellingen
Iedere inwoner, maar ook geïnteresseerden buiten onze gemeente, die na zijn overlijden begraven wenst te worden op een openbare begraafplaats dan wel na crematie bijgezet wil worden, moet hiervoor in de gelegenheid zijn.

De kracht van een begraafplaats is dat het een gedenkplek is, een fysieke plek waar je naar toe kunt gaan. Het is er groen en biedt ruimte voor rust en bezinning. De kansen liggen in de klantgerichtheid en het aansluiten op de vraag die er is. We doen  onderzoek naar de wensen van inwoners en uitvaartondernemers. Zij zijn immers onze klanten. Hun inbreng verwerken we het nieuwe beheerplan. Er zijn al verschillende mogelijkheden voor as bestemming, het integreren van een vorm van natuur begraven, het creëren van een gedenkplek en de communicatie rondom begraafplaatsen.

Voortgang in de realisatie van de doelstellingen
Om goed vorm te kunnen geven aan de doelstelling wordt in 2026 het beleids- en beheerplan Begraafplaatsen herzien. Deze is dan de leidraad voor de komende vijf jaar. Het Beheer- en Beleidsplan geeft concreet vorm aan de realisatie door het uitvoeringsprogramma dat aansluit bij de doelstellingen.

Wat we gaan doen
In 2027 voeren we de werkzaamheden vanuit het beheerplan 2027 – 2031 uit. Deze werkzaamheden zijn;

•          Er staat een ruiming op het programma voor Zevenhoven en Ter Aar;
•          De mogelijkheden onderzoeken om een strooiveld te realiseren in Nieuwveen.

Voorziening toereikend : ja

Wat het kost 
Bedragen x € 1.000